BOLALARDA NUTQ RIVOJLANISHI BUZILISHLARINI KORREKSIYALASHDA FORBRAIN QURILMASINING O‘RNI: ADABIYOTLAR SHARHI

Authors

  • Odina Kozimovna Kimsanboyeva Toshkent davlat tibbiyot universiteti nevrologiya va bolalar nevrologiyasi, tibbiy genetika kafedrasi magistrantlari, bolalar nevrologiyasi mutaxassisligi https://orcid.org/0009-0007-0722-8250
  • Hurliqo Ilhomovna Odilbekova Toshkent davlat tibbiyot universiteti nevrologiya va bolalar nevrologiyasi, tibbiy genetika kafedrasi magistrantlari, bolalar nevrologiyasi mutaxassisligi https://orcid.org/0009-0002-0182-6720
  • Dilorom Vohidjonovna Jahonboyeva Toshkent davlat tibbiyot universiteti nevrologiya va bolalar nevrologiyasi, tibbiy genetika kafedrasi magistrantlari, bolalar nevrologiyasi mutaxassisligi https://orcid.org/0009-0005-0617-6992
  • Nadira Turgunovna Huseynova PhD, assistent

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.23337416

Keywords:

nutq rivojlanishi buzilishi, nutq rivojlanishining kechikishi (ZRR), ForBrain, suyak orqali tovush o‘tkazilishi, o‘zgartirilgan eshitish qayta aloqasi, eshitish idroki, artikulyatsiya, prosodiya, logopedik korreksiya

Abstract

Maqsad: ForBrain qurilmasining nutq rivojlanishi buzilgan bolalarni kompleks korreksiyalashdagi ehtimoliy o‘rnini nashr etilgan ma’lumotlar asosida baholash. Usullar: IMRAD tuzilmasiga muvofiq narrativ adabiyotlar sharhi o‘tkazildi. ForBrain qurilmasiga oid tadqiqotlar, shuningdek, bolalarda nutq va eshitish mashqlariga bag‘ishlangan xalqaro nashrlar tahlil qilindi. Natijalar: Qurilmaning ovozning ayrim akustik ko‘rsatkichlarini o‘zgartirishi sog‘lom kattalarda ko‘rsatilgan, biroq uning bolalardagi nutq buzilishlarini davolash samaradorligi nazoratli tadqiqotlarda hali isbotlanmagan. Xulosa: ForBrain qurilmasini mustaqil davolash usuli emas, balki individual logopedik dastur doirasidagi yordamchi vosita sifatida baholash maqsadga muvofiq. Keyingi tadqiqotlarda fonologik, artikulyatsion va prosodik natijalar, eshitish diqqati hamda kundalik muloqot faolligi standartlashtirilgan usullar va nazorat guruhlari yordamida baholanishi lozim.

References

1. Bishop, D. V. M., Snowling, M. J., Thompson, P. A., & Greenhalgh, T. (2017). ; CATALISE-2 Consortium. Phase 2 of CATALISE: a multinational and multidisciplinary Delphi consensus study of problems with language development: Terminology. J Child Psychol Psychiatry, 58(10), 1068–1080. https://doi.org/10.1111/jcpp.12721

2. Bishop, D. V. M. (2017). Why is it so hard to reach agreement on terminology? The case of developmental language disorder. Int J Lang Commun Disord, 52(6), 671–680. https://doi.org/10.1111/1460-6984.12335

3. World Health Organization. International Classification of Diseases, 11th Revision (ICD-11): Neurodevelopmental disorders. Geneva: WHO.

4. Филичева, Т. Б., & Чиркина, Г. В. (2015). Нарушения речи у детей. М.: Просвещение; 2015.

5. Жукова, Н. Е., Мастюкова, Е. М., & Филичева, Т. Б. (2019). Логопедия. М.: Академия; 2019.

6. Лопатина, Л. В., & Филичева, Т. Б. (2021). Диагностика речевых нарушений у детей. М.: ВЛАДОС; 2021.

7. Лурия, А. Р. (2010). Основы нейропсихологии. М.: Академия; 2010.

8. Выготский, Л. С. (2005). Мышление и речь. М.: Лабиринт; 2005.

9. Musiek, F. E., & Chermak, G. D. (2014). Auditory Neuroscience and Auditory Processing Disorders. San Diego: Plural Publishing; 2014.

10. Kandel, E. R., Koester, J. D., Mack, S. H., & Siegelbaum, S. A. (2021). Principles of Neural Science. 6th ed. New York: McGraw-Hill; 2021.

11. Escera, C., López-Caballero, F., & Gorina-Careta, N. (2018). The potential effect of Forbrain as an altered auditory feedback device. J Speech Lang Hear Res, 61(4), 801–810. https://doi.org/10.1044/2017_JSLHR-S-17-0072

12. Кимсанбоева, О. К. (2025). Устройство Forbrain в коррекции речевых нарушений у детей с нарушением речевого развития: магистерская диссертация. Ташкент: Ташкентский государственный медицинский университет; 2025.

13. Кимсанбоева, О. К. (n.d.). Роль устройства ForBrain в коррекции речевых нарушений у детей с нарушением речевого развития: аннотация магистерской диссертации. Ташкент: Ташкентский государственный медицинский университет.

14. Escera, C., Gorina-Careta, N., & López-Caballero, F. (2018). The potential use of Forbrain® in stuttering: a single-case study. Anuario de Psicología, 48, 51–58. https://doi.org/10.1016/j.anpsic.2018.06.001

15. Nudelman, C. J., & Udd, D. (2023). Lyberg Åhlander V., Bottalico P. Reducing vocal fatigue with bone conduction devices: comparing Forbrain and sidetone amplification. J Speech Lang Hear Res, 66(11), 4380–4397. https://doi.org/10.1044/2023_JSLHR-23-00409

16. Cummings, A., & Barlow, J. (n.d.). Research protocol: impact of speech treatment and auditory feedback training with Forbrain for children with speech sound disorder. Forbrain research study description (ishlab chiqaruvchi sahifasi; taqrizdan o‘tgan ilmiy maqola emas).

17. Kunnari, S., Sanduvete-Chaves, S., Chacon-Moscoso, S., et al. (2024). Intervention studies with group design targeting expressive phonology for children with developmental speech and language disorder: a systematic review and meta-analysis. Int J Lang Commun Disord, 59(6), 2686–2705. https://doi.org/10.1111/1460-6984.13110

18. Laasonen, M., Kunnari, S., et al. (2026). Intervention effects on phonological processing in children with developmental speech and/or language disorder: a systematic review and meta-analysis of studies with group design. Int J Lang Commun Disord. 2026;61(3). DOI: 10.1111/1460-6984.70252. https://doi.org/10.1111/1460-6984.70252

19. Hu, W., Zhang, J., Chen, T., & Sun, Y. (2025). Effects of auditory training on children with developmental language disorder: a systematic review. Front Hum Neurosci. 2025;19:1606860. DOI: 10.3389/fnhum.2025.1606860.

20. Тимур, З. А. (2026). КОМПЛЕКСНЫЙ АЛГОРИТМ МЕДИКО-СТОМАТОЛОГИЧЕСКОЙ ПОМОЩИ БОЛЬНЫМ ТУБЕРКУЛЁЗОМ КОСТЕЙ С ИСПОЛЬЗОВАНИЕМ СОВРЕМЕННЫХ СРЕДСТВ МЕСТНОЙ ТЕРАПИИ. TIBBIYOT TA’LIMI VA INNOVATSIYALARI, 2(8), 95–99. https://doi.org/10.5281/zenodo.22084567

Downloads

Published

2026-10-01

How to Cite

1.
Kimsanboyeva OK, Odilbekova HI, Jahonboyeva DV, Huseynova NT. BOLALARDA NUTQ RIVOJLANISHI BUZILISHLARINI KORREKSIYALASHDA FORBRAIN QURILMASINING O‘RNI: ADABIYOTLAR SHARHI. TTI [Internet]. 2026 Oct. 1 [cited 2026 Oct. 22];2(10):173-7. Available from: https://tibbiyot-talimi-va-innovatsiyalari.uz/index.php/TTI/article/view/139
Vol. 2 No. 10 (2026): Journal of "Medical Education and Innovations"